Recenzja książki Jerzego Besali „Miłość i strach. Dzieje uczuć kobiet i mężczyzn – wiek XVI-XVIII. Uwolnienie i konsumpcja żądz”

978-83-7506-947-1„Wiek XVI i XVII to epoka odkryć geograficznych, wielkich przemian związanych z rozwojem handlu, wytwórczością, urbanizacją, szczególnie we Włoszech, gdzie już w XVI wieku połowa ludzkości mieszkała w miastach. To czasy reformacji, zmian teologicznych i podejścia do płciowości, edukacji kobiet z elit, rozwoju druku, co wpłynęło także na relacje między mężczyzną a kobietą. Średniowieczny wzorzec się załamywał, szły nowe czasy dla obu płci. Czy lepsze?”

No właśnie, już we wstępnie wspaniałej pracy Jerzego Besali, znanego z takich publikacji jak: „Stefan Batory” czy „Zygmunt I Stary i Bona Sforza”, autor stawia nam pytanie – Czy lepsze czasy nadeszły dla mężczyzny i kobiety wraz z nadejściem nowej epoki w Europie – epoki odkryć, przemian i przede wszystkim postępu cywilizacyjnego.

Jak pisze dalej wybitny historyk:

„Nadeszły czasy, gdy mężczyźni przestawali być dominantami w realizowaniu miłości jako pożądania. Wykształcone królowe, jak osławiona francuska Margot de Valois, potrafiły gardzić prostackimi mężczyznami w stopniu dotąd niespotykanym, pisać feministyczne teksty i same otwarcie realizować swe seksualne potrzeby”

Tak właśnie zmieniała się Europa w XVI i XVII wieku. Pozycja mężczyzny wyraźne osłabła w znaczeniu seksualnym, wraz z rozwojem nauki i piśmiennictwa kobiety zaczęły być coraz bardziej samodzielne w realizowaniu swych potrzeb natury seksualnej. A więc jaka była wówczas pozycja i rola kobiety? Jak wyglądy stosunki między mężczyzną a kobietą? oraz jakie panowały wówczas zwyczaje? Jerzy Besala w czwartym tomie swojej książki opisuje między innymi: romanse i miłosne manipulacje wśród polskich i europejskich elit, dworską etykietę i zwyczaje, postępującą seksualizację pojęcia miłości, co szczególnie wyraźnie było widoczne w kręgach szlacheckich.

W swojej pracy autor ukazał także szlacheckie żądze, intymne sfery największych władców i władczyń Europy, stosunek kościoła rzymskiego do sfery seksualnej, ale także wpływ wyznań reformowanych i ich podejście do kwestii stosunków między kobietą i mężczyzną. Ponadto odmienną kwestię uczuć kobiety ukazuje nam Besala na przykładzie między innymi Elżbiety Batory. W tym przypadku autor ma na myśli fakt, że kobiecie również, podobnie jak mężczyznom, nie są obce najokrutniejsze żądze. To niewątpliwie są najciekawsze wątki poruszone przez polskiego historyka.

Praca Jerzego Besali to nie tylko kompendium wiedzy o kwestiach uczuciowych i seksualnych Europy XVI-XVIII wiecznej, ale także ciekawe odwołania do spraw historycznych, dotyczących europejskich władców, kościoła katolickiego oraz reformacji. Polecam każdemu pracę jednego z najwybitniejszych polskich historyków. Warto do niej zajrzeć. Już sam fakt, że jest to dzieło Besali zachęca do przeczytania.

Jerzy Besala zajmował się dziejami najnowszymi, a potem rzeczpospolitą szlachecką. Między innymi: książek Stefan Batory (2010) i Zygmunt Stary i Bona Sforza (2012), biografii hetmana Stanisława Żółkiewskiego oraz trzytomowej pracy Małżeństwa królewskie. Piastowie. Jagiellonowie. Władcy elekcyjni traktującej o życiu uczuciowym książąt i królów polskich i ich wpływie na politykę. Współpracuje z „Polityką” i „Wiedzą i Życiem”. Ostatnio zajmuje się zagadnieniami z pogranicza historii, psychologii i antropologii.

Autor: Jerzy Besala;
Tytuł: „Miłość i strach. Dzieje uczuć kobiet i mężczyzn – wiek XVI-XVIII. Uwolnienie i konsumpcja żądz”;
Wydawca: Wydawnictwo Zysk i S-ka;
Miejsce i rok wydania: Poznań 2014;
Liczba stron: 515;
Cena: 44,50 zł;
Więcej: tutaj

Szczególnie Polecam!!!

Tomasz Sanecki,
Bytom, 11 sierpnia 2014 r.

Możliwość komentowania jest wyłączona.