Recenzja książki Zygmunta Kubiaka „Dzieje Greków i Rzymian”

Kubiak_DziejeGrekowiRzymian500pxGrecja i Rzym. Dzisiaj średniej wielkości państwa Europy, jeszcze kilka tysięcy lat temu odgrywały główną rolę w ówczesnym świecie. Ich granice obejmowały tereny, o których późniejsi władcy mogli tylko pomarzyć. Pod rządami cezarów znalazła się niemal cała Europa, część Azji i Afryki. Jak doszły do swojej potęgi Grecja i Rzym i w jaki sposób ją utraciły. Na te pytania w pasjonujący sposób próbuje odpowiedzieć jeden z najwybitniejszych znawców świata antycznego – Zygmunt Kubiak.

Swoją podróż do przeszłości autor rozpoczyna przypominając czytelnikowi skąd wywodzi się człowiek pisząc:

„Badając przeszłość. Antropologowie, jak sądzą, dostrzegają wyłonienie się, może czterdzieści tysięcy lat temu, istoty ludzkiej określanej mianem homo sapiens”

Kubiak ze szczegółami wprowadza nas w świat dawnych dziejów. Historia człowieka w neolicie, pierwsze miasta-państwa w Mezopotamii, początki Egiptu, jego rozrastająca się potęga i nieoczekiwany upadek. Autor przypomina nam o rządzących dynastiach w Egipcie, ich polityce wewnętrznej i zagranicznej, odwoływania się do bóstw, a także do fenomenu cywilizacji egipskiej i tego co pozostawiła, pisząc:

„Chyba nigdzie indziej na ziemi nie odczuwa się tego tak przemożnie, trwałości budowli, które wzniesiono po to, by trwały. I to się udało…”

Niewątpliwie publikacja Kubiaka jest zupełnie inna niż podręczniki, opisujące suche fakty. Jest niczym zaproszenie do podróży w czasie do korzeni naszej kultury i historii rodzaju ludzkiego, jego wzlotów i upadków. W kolejnych rozdziałach autor poszedł jeszcze dalej. Opisując świat grecki i rzymski Zygmunt Kubiak opiera się nie tylko na wiedzy historycznej, ale również – co jest bardzo ważne i istotne dla pracy – odwołuje się do największych filozofów, pisarzy i twórców tamtego świata – Homera, Hezjoda, Juliusza Cezara, Marka Aureliusza czy wielu innych wybitnych osobistości.

W dalszej części pracy Kubiak skupia się głównie na dziejach Grecji i Rzymu. W jaki sposób Grecy doszli do doskonałości, jak udało się im stworzyć państwo, nie zachwiane – mimo konfliktów – i trwające przez wieki. Postacie takie jak Filip Macedoński, Aleksander Wielki, Perykles, czy Militiades każdemu z nas są znane. To oni tworzyli potęgę Grecji. Kim byli, w jaki sposób zapisali się w historii Grecji i świata, czego dokonali? Na pytanie znajdziemy odpowiedź w książce Kubiaka.

Ogromną zaletą pracy jest także odwoływanie się przez autora do tekstów antycznych oraz liczne komentarze, wyjaśniające najbardziej zawiłe problemy historyczne. Zygmunt Kubiak krok po kroku próbuje odtworzyć najmniejsze szczegóły z dziejów Grecji i Rzymu. Z książki zaczerpniemy wiedzę o wszystkich najważniejszych wydarzeniach w dziejach dwóch ówczesnych, światowych potęg. Bitwy, dowódcy, kampanie wojenne, ale także życie wewnętrzne, sprawy polityczne i polityka zagraniczna. Książka jest niczym podręcznik, ale z drugiej strony jej forma, jaką autor zaprezentował czytelnikowi, zupełnie nie pasuje do tego typu publikacji.

Kubiak opisując dzieje jednego państwa, tj. Grecji potrafi świetnie przejść do opisu kolejnego mocarstwa, które na setki lat zmieniło obraz ówczesnego świata. Mowa tutaj oczywiście o Rzymie, jego początkach, potędze i upadkowi, który dał początek nowym państwom w Europie. Podobnie jak dzieje Grecji, tak samo opisuje autor książki historię Rzymu. Począwszy od Republiki Rzymskiej, poprzez Cesarstwo i jego podział Zygmunt Kubiak ukazuje nam jak zmieniało się państwo, które do dziś stawiane jest za wzór ideału. Tutaj również autor przypomina nam najważniejsze postacie z dziejów Rzymu, między innymi: Juliusza Cezara, Pompejusza, Nerona, Marka Aureliusza, Klaudiusza, Konstantyna I Wielkiego czy Dioklecjana.

Co ważne oprócz historii starożytnej, dziejów Mezopotamii, Egiptu, Grecji i Rzymu autor wielokrotnie odwołuje się do najwybitniejszych liryków greckich, twórców dramatu, poetów, dziejopisarzy i filozofów. Dzięki temu czytelnik styka się nie tylko z historią, ale również literaturą i filozofią. To świadczy o kunszcie pisarskim Zygmunta Kubiaka, który poprzez publikację „Dzieje Greków i Rzymian” zstępuje w przeszłość, w głąb cywilizacji europejskiej, żeby szukać sensu współczesnych wydarzeń, tego, czym obecnie żyjemy, pisząc w zakończeniu:

„Wielkie ułomności Europy są ułomnościami człowieczeństwa, ludzkiej historii. Wspaniała osobliwość tradycji zachodniej polega na tym, że ona widzi swoje skazy ostrzej niż jakakolwiek inna cywilizacja. I, jak ufamy, ona się nigdy z tymi skazami nie pogodzi”

Zygmunt Kubiak – (1929-2004), pisarz, eseista, tłumacz, propagator kultury antycznej, profesor Uniwersytetu Warszawskiego. Twórca tak wybitnych dzieł, jak: Mitologia Greków i Rzymian, Literatury Greków i Rzymian czy Brewiarz Europejczyka. Przełożył między innymi: Eneidę Wergiliusza.

Tytuł: „Dzieje Greków i Rzymian”
Autor: Zygmunt Kubiak,
Wydawca: Wydawnictwo Znak;
Data i miejsce wydania: Kraków 2014;
Liczba stron: 527;
Cena: 47,92;
Więcej: tutaj

Szczególnie Polecam!!!

Tomasz Sanecki;
Bytom, 28 lipca 2014 r.

Możliwość komentowania jest wyłączona.