Recenzja książki Jörga Baberowskiego „Stalin. Terror absolutny”

„Stalin był – co do tego dokumenty nie pozostawiają najmniejszych wątpliwości – inicjatorem i reżyserem zagłady milionów ludzkich istnień”

Ten krótki fragment wstępu książki Jörga Baberowskiego „Stalin. Terror absolutny” od razu uświadamia czytelnikowi o czym będzie pisał autor publikacji. Dzisiaj wielu z nas nie potrafi sobie wyobrazić, że jeden człowiek wprowadzając absolutny terror w swoim kraju, doprowadził całe społeczeństwo – począwszy od najważniejszych ludzi w Związku Radzieckim do zwykłego obywatela – do permanentnej psychozy.

Jej obraz uwidacznia się już w pierwszym rozdziale opracowania „Czym był Stalinizm” Autor już na samym początku przytacza dość komiczną scenę opisaną przez Aleksandra Sołżenicyna w tomie „Archipelag Gułag”. W niej trafnie zostało ukazane jak został psychicznie zniewolony naród przez Stalina. Opisana historia dotyczy partyjnej konferencji poświęconej wodzowi Związku Radzieckiego – Józefowi Stalinowi. Nie byłoby w tym nic dziwnego, gdyby nie fakt, że w przedstawionej scenie głosowania nad projektem pisma zapewniającego wierność towarzyszowi Stalinowi, po jej zakończeniu wszyscy klaszczą w ręce z radości, ale nikt z zebranych nie odważy się przestać tego robić, w obawie przed aresztowaniem! Tak właśnie oddziaływuje stalinowski system na obywatelach. Utrzymywanie ich w ciągłym strachu przed aresztowaniem, zsyłką na Sybir czy śmiercią było utrzymywaniem w ryzach narodu, który każdego dnia nie był pewny, co go czeka jutro.

Publikacja Jörga Baberowskiego podzielona została na siedem rozdziałów. W każdym z nich autor próbuje uzmysłowić czytelnikowi kim był Józef Stalin, jak doszedł do władzy, w jaki sposób niszczył swoich wrogów, między innymi.: Lwa Trockiego, jak potrafił manipulować ludźmi i całymi masami oraz jak przy pomocy lojalnej, wręcz oddanej bezgranicznie swojemu wodzowi grupy ludzi wprowadził terror absolutny w kraju rad.

Poznamy jego wrogów, zmiany polityczne i gospodarcze w kraju, które niejednokrotnie doprowadzały do masowej zagłady ludzi, jak to miało miejsce między innymi na Ukrainie podczas tzw. Wielkiego Głodu, a także w jaki sposób niszczył najbardziej zasłużonych dla kraju wojskowych, dążąc do stworzenia armii na czele której staliby wierni mu oficerowie, wypełniający każdy jego rozkaz. Cały obraz totalitarnego Związku Radzieckiego zawarty w publikacji Baberowskiego z pewnością wstrząśnie nie jednym czytelnikiem. Autor podpierając się dokumentami, listami, donosami, raportami, relacjami świadków oraz materiałami archiwalnymi stworzył wspaniałe dzieło, które stanowi kompendium wiedzy o Związku Radzieckim pod rządami Józefa Stalina. Rządami, które przyniosły z jednej strony śmierć i zniszczenie, zaś z drugiej zaczęły wprowadzając Związek Radziecki na drogę zmian, które kosztowały jednak miliony niepotrzebnych ofiar.

Polskiego czytelnika z pewnością zainteresuje bardzo ciekawy opis dotyczący Polski, a przede wszystkim sprawy paktu Ribbentrop – Mołotow z sierpnia 1939 roku, sprawę przesiedleń ludności polskiej, która znalazła się po upadku Rzeczpospolitej w granicach ZSRR, a także i przede wszystkim sprawa mordu polskich oficerów w Katyniu.

Dość trafnie i obiektywnie niemiecki historyk podchodzi do tej sprawy pisząc:

„Prawdopodobnie nie dowiemy się nigdy, jak Stalin uzasadnił wobec Berii decyzję mordu na polskich oficerach…”

Autor zadając pytania, próbuje odpowiedzieć na to nurtujące do dziś zagadnienie. Czy była to świadoma decyzja, gdyż Stalin obawiał się polskiej inteligencji, bez której państwo polskie nie mogłoby się odrodzić i walczyć o niepodległość? Czy przypomniał sobie czasy, kiedy Armia Czerwona została pokonana w 1920 roku przez wojska polskie? Czy też kazał wymordować polskich oficerów, bo należało opróżnić obozy i zrobić miejsce dla jeńców fińskich? Na te pytanie prawdopodobnie nigdy nie poznamy już odpowiedzi. Ważne jest jednak to, że niemiecki historyk obiektywnie ukazuje mord na polskich oficerach oraz to w jaki sposób Stalin i jego siepacze traktowali nasz naród.

Książka pełna faktów, oparta na materiałach archiwalnych i dokumentach, napisana świetnym językiem, bogata w ilustracje i bibliografię, stanowi rewelacyjną lekturę o rządach Józefa Stalina i Związku Radzieckim pod jego dyktaturą. Niewątpliwie ta publikacja zaciekawi każdego historyka, który zechce pogłębić swoją wiedzę o Związku Radzieckim i kluczowych wydarzeniach, które miały wpływ na losy nie tylko narodów zamieszkujących ten rozległy kraj, ale także całego świata.

O książce zachęcająco pisze historyk Piotr Zychowicz:

„Czy można napisać coś nowego o Józefie Stalinie i rozpętanym przez niego terrorze? Jak pokazuje Jörg Baberowski w swojej znakomicie napisanej i udokumentowanej książce – można! Wybitny niemiecki historyk postawił sobie niełatwe zadanie. Postanowił spojrzeć na świat oczyma sowieckiego tyrana. To, co zobaczył, okazało się przerażające. Jest to bowiem świat widziany oczyma psychopaty. Psychopaty, który zamienił olbrzymi, zamieszkany przez 150 milionów ludzi kraj w jeden wielki dom wariatów.
Historia pełna była tyranów, mordów i zbrodniczych reżimów. Nigdy i nigdzie nie stworzono jednak systemu tak upiornego jak sowiecki – systemu, w którym dzieci donosiły na rodziców, skazańcy w ostatnich słowach wychwalali swoich katów, w którym państwo kontrolowało nie tylko czyny, ale i myśli swoich obywateli. Nigdy nikt nie upokorzył i nie poniżył drugiego człowieka tak bardzo jak Józef Stalin.
Chcecie Państwo zrozumieć, jak to było możliwe? Jak i po co zbudowany został ten demoniczny system? Przeczytajcie książkę Baberowskiego.
To lektura dla ludzi o mocnych nerwach”.

Jörg Baberowski (urodzony w 1961 roku) – profesor historii Europy Wschodniej na Uniwersytecie Humboldta w Berlinie. Autor licznych publikacji na temat historii Rosji i Związku Radzieckiego. Jego kolejna publikacja „Stalin. Terror absolutny” to doskonałe opracowanie poświęcone jednemu z największych zbrodniarzy świata, jego rządach, terrorze i psychozie jaką zgotował swojemu narodowi.

Autor: Jörg Baberowski;
Tytuł: „Stalin. Terror absolutny”’
Wydawca: Prószyński i S-ka;
Miejsce wydania: Warszawa 2014;
Liczba stron: 599;
Cena: 58,00 zł
Więcej: tutaj

Gorąco Polecam!!!

Tomasz Sanecki
Bytom, 24 lutego 2014 r.

1 Komentarz

  1. Bardzo ciekawy blog historyczny, obserwuję go od momentu, gdy wystartował w konkursie Blog Roku 2013. Zapraszam do siebie :)